Чытаем па-беларуску

 Ларыса Геніюш

                                                                          Год і яго род

Год стары дзяцей склікае,

Ён да ўсіх пытанне мае.

Сеў паважна ў крэсла:

- Што вясна прынесла?

- Я прынесла травы, кветкі,

Птушкі ў небе, рыбу ў сеткі.

- А я, лета, нясу хлеба,

Маю ягад колькі трэба,

Усё зграбаю сенажаці,

Не сяджу ніколі ў хаце.

Людзям збожжа, дрэву - плод,

Птушкам - гнёзды, пчолам - мёд.

- Я, татуля, - твая восень.

Змалаціла ўсё калоссе.

                                   У садзе яблыкі паспелі.

Птушкі ў вырай адляцелі.

Я арэхаў назбірала,

Бульбу ў полі пакапала.

 - Я - зіма. Работу маю:

Дол абрусам засцілаю.

Я дні-ночы на хаду.

Пражу белую праду.

Едзе сын, Новы год, -

Вось і ўвесь дзядулеў род.

                                                 Васіль Вітка

                                            Вялікдзень

                                       Траўка брацца пачала,

                                        У імшанніку пчала

                                        Прачнулася і гудзе:

                                        - Хутка ўжо Вялікі Дзень!

                                                          А людзі між сабою

                                                          Пацяшаюцца вярбою.

                                                          Ніхто нікога не міне -

                                                          Ні цябе, ні мяне.

                                       І мяне, і цябе

                                       Кожны дубцом сцебане:

                                       - Б'ю не я, вярба б'е,

                                      За тыдзень - Вялікдзень!

                                       - І ты, родны народ,

                                      Будзь здароў на ўвесь год!

Віктар Шніп

Калыханка

Люлі, люлі, люленькі,

Ляцяць шэры гуленькі

Ды з усіх старон

Нясуць дзеткам сон.

Сталі гулі буркатаць,

Сталі дзеткі засынаць.

Люлі, люлі, люленькі,

прыляцелі гуленькі.

                                                      Апсік, апсік, каточак,
                                                      Не хадзі ты ў садочак,
                                                      I не тапчы кветачак,
                                                      I не будзі дзетачак.
                                                      Няхай кветачкі цвітуць,
                                                      Няхай дзетачкі заснуць.
                                                      Люлі, люлі, дзеткі, спяць,
                                                      А я буду калыхаць.

А ты, коцінька-каток,
Ў цябе шэранькі хвасток.
Ты прыходзь к нам начаваць,
Будзеш Янку калыхаць,
А я шэраму катку
За работу заплачу —
Дам гарлачык малака
I кавалак пірага.

                                                    Горкай, горкай, горачкай
                                                    Ішоў малы Ягорачка.
                                                    Ваўкоў не баяўся,
                                                    Страхаў не пужаўся.
                                                    Выразаў Ягорачка
                                                    Дудачку-свісцёлачку,
                                                    I свістаў ён птушачкай,
                                                    Птушачкай-пяюшачкай.
                                                    Горкай, горкай, горачкай
                                                    Ішоў малы Ягорачка.

Сарока-варона
На прыпечку сядзела,
Кашку варыла,
Дзетак карміла.
Гэтаму дала,
Гэтаму дала,
Гэтаму дала,
Гэтаму дала,
А гэтаму не дала.
Гэты пальчык —
Вялікі гультайчык:
Круп не драў,

                                 — Ладу, ладу, ладкі
                                 Дзе былі?
                                — У бабкі.
                               — А што елі?
                               — Кашку.
                               — А што пілі?
                               — Малачко.
                              Бабулька казала,
                              Як нас частавала:
                              — Прыходзьце часцей,
                              Пачастую смачней:
                              Дам вам сыраквашкі,
                              Бярозавай кашкі.

                                                 Кую, кую ножку,
                                                 Паеду ў дарожку.
                                                 Дарожка крывая,
                                                 Кабылка сляпая,
                                                 Еду, еду, еду,
                                                 Ніяк не даеду.
                                                 Прыпрагу сароку,
                                                 Паеду далёка,
                                                 У новай кашулі
                                                 Да майго дзядулі.
                                                 Скоранька паеду,
                                                 Каб паспець к абеду.

Кукарэку, певунок,
Залаценькі чубок,
Пад паветачку пайшоў,
Курку-рабку там знайшоў.
Пачаў курку пытаць,
Ці ўмее чытаць.
— Не чытаю, не пішу,
Толькі яйкі нясу.
Што дзень дзецям нашу
Аж па цэламу кашу.

Гушкі, гушкі, гушкі,
Прыляцелі птушкі,
Селі на варотах
У чырвоных ботах.
Боты паскідалі,
Кругом паляталі.
Сталі сакатаці.
Чаго птушкам даці?
Прынясу ім жыта,
Будуць птушкі сыты.
Пасыплю гароху —
Хай ядуць патроху.
Ды насыплю грэчкі —
Хай нясуць яечкі.

Калыханка

(Васіль Вітка)

Люлі, люлі, люлі.
Дзеткі ўсе паснулі.
Не спіць толькі коцік,
Ходзіць па балоце.
Пайшоў коцік пад масток,
Злавіў рыбку за хвасток.
Ці самому з'есці?
Ці дадому несці?
Сеў падумаў часок
Адкусіў адзін разок
Ды панес дадому
Хлопчыку малому.

Іграў я на дудцы,
Седзячы на будцы.
Ту-лю, ту-лю, ту-лю-лю,
Ту-лю-лю!
Грае мая дудка,
Пяе весялушка.
Ту-лю, ту-лю, ту-лю-лю,
Ту-лю-лю!
Як зайграла дудка —
Прыбег скакаць Юрка.
Ту-лю, ту-лю, ту-лю-лю,
Ту-лю-лю!
А за Юркам Янка,
А за Янкам Танька.
Ту-лю, ту-лю, ту-лю-лю,
Ту-лю-лю!

Ларыса Геніюш

Мароз

На дварэ – мароз.

Лёд да стрэх прырос.

Ой, мароз, мароз,-

Шчыпле твар да слёз.

- Ажно сам замёрз,-

кажа дзед Мароз.

Т. Кляшторная

Ветлівыя словы

«Калі ласка», «дзякуй», «добры дзень» —

Ветлівыя словы

Чую ад людзей.

Ветлівымі словамі

Трэба даражыць,

З ветлівымі словамі

Лёгка жыць.

Г.Іванова

Валёнкі

Коця коўзацца задзіў,

Сабе лапкі застудзіў.

Прыбег да Алёнкі:

- Пазыч мне валёнкі!

Я зімою панашу,

А вясною прынясу